wtorek, 14 lutego 2017

Jeżeli z wpisów o agility rozumiesz jedynie kilka procent, a niektóre słowa związane z tym sportem brzmią niemalże jak czarna magia, to notka dla ciebie! Wyjaśnię parę podstawowych pojęć związanych z tym sportem, tworząc mały słowniczek.

runchrupekrun

Zdjęcie: Sara Napora

Zanim przejdziesz do dalszej części notki, polecam zapoznanie się z Regulaminem Agility FCI 2007 i Dodatkowymi Przepisami ZKwP do Regulaminu Agility. Znajdziecie tam m.in. dokładne opisy wszystkich przeszkód i wymagany sposób ich pokonywania.

KLASY AGILITY

Jest to zawarte w regulaminie, ale zamieszczam uproszczoną wersję, żeby szybciej się orientować

Klasy wzrostowe - podane wysokości to wysokości w kłębie.

Small - do 35cm

Medium - od 35cm do 43cm

Large - od 43cm

Klasy zaawansowania

A0 - nieoficjalna klasa, brak niektórych przeszkód (huśtawki, slalomu, koła)

A1

A2

A3

Aby wystartować w A1 nie trzeba spełnić żadnych kryterium, nie trzeba też startować najpierw w A0. Zgłaszamy psa do A1 kiedy, naszym zdaniem, jest gotowy, jednak nie możemy z A1 cofnąć się do A0.

Aby przejść z A1 do A2 potrzebujemy minimum 3 bezbłędne przebiegi w A1 u co najmniej 2 różnych sędziów. Muszą to być biegi bez błędów i odmów oraz bez punktów karnych za czas. Nie bierze się pod uwagę miejsca psa, mogą to być nawet ostatnie lokaty.

Aby przejść z A2 do A3 potrzebujemy analogicznie 3 bezbłędne przebiegi w A2 u co najmniej 2 różnych sędziów, jednak dodatkowo pies musi zająć miejsce na podium.

W A3 teoretycznie można wybiegać Championat Agility (3 bezbłędne przebiegi w A3 z pierwszym miejscem), jednak ZKwP średnio to respektuje i w rezultacie nikt jeszcze dyplomu nie dostał, mimo spełnienia kryteriów :)

Jeśli zbierzemy 5 wymaganych biegów, wg regulaminu musimy przenieść się do klasy wyżej, zarówno z A1 do A2 jak i z A2 do A3.

Łapka to potoczna nazwa jednego z biegu, który liczy się do przejścia z klasy do klasy. Czyli żeby przejść wyżej musimy zdobyć minimum 3 "łapki".

JUMPING VS AGILITY

Jumping to bieg bez przeszkód strefowych (kładka, palisada, huśtawka). W naszym kraju na zawodach spotkamy głównie konkurencję Jumping Open, która jest biegiem dla psów z klasy A1, A2 i A3. Możemy jednak również spotkać biegi jumpingowe dedykowane dla poszczególnych klas zaawansowania (J1, J2, J3). W klasie zero zazwyczaj są przebiegi Jumping Zero i Agility Zero.

Jest również konkurencja Agility Open, czyli biegi z wszysttkimi przeszkodami, dla klas A1, A2 i A3.

Biegi Open nie mają wpływu na klasę zaawansowania psa.

BŁĘDY NA ZAWODACH I ICH KONSEKWENCJE

Podczas przebiegu na zawodach mamy całą gamę błędów, które możemy popełnić. Dzielą się one na te karane 5 punktami karnymi (błędy i odmowy) oraz takimi, które powodują dyskwalifikacje. Można też dostać punkty karne za słaby czas.

Błąd - zrzutka, niezaliczona strefa kontaktu lub flyers (patrz niżej) na huśtawce. Błędów podczas przebiegu nie można poprawiać - jeśli zdecydujemy się na poprawę np. w celu treningu, będzie nas to kosztować dyskwalifikacje.

Dotknięcie psa/przeszkody - na torze nie można dotykać przeszkód ani psa. Przypadkowe dotknięcie traktowane jest jako błąd, dotknięcie celowe, zwłaszcza mające na celu pomóc psu w pokonywaniu toru - dyskwalifikacją.

Odmowa - ominięcie przeszkody przez psa lub odmówienie zrobienia przeszkody (również gdy pies np. zatrzyma się przed wejsciem do tunelu na dłuższą chwilę). Jeśli nasz pies nie zrobił danej przeszkody, musimy go wrócić i pokonać dany element, aby nie uzyskać dyskwalifikacji.

DIS - po prostu - dyskwalifikacja. Brzmi jak coś strasznego, ale w rzeczywistości wystarczy, że pies pokona przeszkodę od złej strony. Agilitowcy często dostają DISy i nie jest to niczym dziwnym.

Punkty karne za czas - sędzia ustala czas standardowy i czas maksymalny toru. Po przekroczeniu czasu standardowego naliczane są punkty karne (1 sekunda = 1 punkt karny), a po przekroczeniu czasu maksymalnego następuje dyskwalifikacja.

STREFY ZBIEGANE VS ZATRZYMYWANE

Jak wiadomo z regulaminu, na początku i końcu wszystkich przeszkód strefowych znajdują się tzw. strefy kontaktu. Pies musi dotknąć każdą z nich co najmniej jedną łapą, aby nie było błędu. Jest to jeden z najtrudniejszych elementów w agility i są różne metody nauki tego elementu. Dwie główne to:

ZBIEGANE - RUNNING CONTACTS

Uczymy psa konkretnego ruchu na kładce i palisadzie. Zaczynając od nauki na jednej desce nagradzamy odpowiedni wykrok. Jest to metoda bardziej czasochłonna, jednak docelowo szybsza niż zatrzymywane.

ZATRZYMYWANE - 2on 2off

Uczymy psiaka, żeby na końcu przeszkody strefowej zatrzymywał się i nie biegł dalej, póki nie zwolnimy go komendą. Ta metoda nazywa się 2on 2off, ponieważ zatrzymując się pies ma przednie łapy na ziemi, a tylne na przeszkodzie. Dzięki takiemu rozłożeniu łap psu łatwiej jest nauczyć się, żeby nie zatrzymywać się za wcześnie lub za późno.

Jest to metoda zwykle łatwiejsza do nauki, jednak docelowo nieco wolniejsza od zbieganych stref.

METODY NAUKI SLALOMU

Slalom jest jedną z najtrudniejszych przeszkód w agility i istnieje kilka sposobów nauki pokonywania go.

2x2 - ta metoda polega na ustawianiu "bramek" z dwóch tyczek. Na początku uczymy psa pokonywać jedną bramkę (czyli początek slalomu) pod różnymi kątami. Potem stopniowo dodajemy kolejne bramki i zwężamy je, aby bardziej przypominały docelowy, prosty slalom.

Przykładowy filmik instruktażowy:

Naprowadzanie - chyba najstarsza z metod - polegająca po prostu na odpowiednie naprowadzanie psa smakołykiem między tyczkami. Obecnie odchodzi się od tej metody, ponieważ nie uczy ona psa niezależnego slalomu ani szybkiego pokonywania go.

Tunelowo - tyczki od slalomu są w pierwszym etapie ustawione parami w rzędzie, tworząc "tunel". Na początku uczymy pokonywania psa takiego prostego slalomu (który wymaga po prostu przebiegnięcia prosto przez środek), potem stopniowo go zwężając i przesuwając tyczki, aż dojdziemy do etapu, gdzie slalom jest w jednej linii.

ZMIANY

Podczas pokonywania toru agility często musimy zmienić rękę, która prowadzi psa, żeby jego linia była szybsza lub wygodniejsza dla psa. Możemy to zrobić na wiele sposobów - to, którą zmianę wybierzemy zależy od toru, naszego psa i naszych zdolności. Nie obowiązują tu żadne pisane reguły - możemy swobodnie wybrać opcje, które wg nas są najkorzystniejsze.

Nie ukrywam, że zmiany było mi najciężej opisać - nawet te, które dobrze umiem! Dlatego posłużę się pomocniczymi filmikami.

Blind cross - zwana tez ślepą zmianą. Zmiana przed psem - wyprzedzamy go i zmieniamy ręce będąc tyłem do psa. Ta zmiana może pozwolić nam zaoszczędzić na czasie, ale przy szybkich psach musimy być naprawdę szybcy, żeby zdążyć ją zrobić.

Front Cross - inaczej zmiana przodem - wykonujemy ją również przed psem, lecz tym razem zmieniamy ręce będąc odwróconym do psa przodem.

 

Jaako turn - szczerze mówiąc znalazłam ten termin dopiero przy robieniu researchu, wcześniej słyszałam jedynie o puszczeniu psa za plecami - bo tym właśnie jest ten ruch:

Ketschker - połączenie front crossa z blind crossem. Zmieniamy ręce będąc odwróconym w kierunku psa, a następnie - od razu po - zmieniamy ręce gdy pies jest za naszymi plecami. Ketschker jest przydatny gdy chcemy  uzyskać ciasny skręt - nasz ruch ciała jasno podpowiada psu zakręt ciała.

Layering/Layerowanie - przewodnik biegnie wzdłuż przeszkody, której pies nie pokonuje - przewodnik wysyła go na przeszkody, które są dalej. Przydatne w przypadku szybkich psów aby zaoszczędzić na czasie.

Zmiana za psem - inaczej rear cross, ale rzadko się spotykam z takim nazewnictwem. Tutaj zmieniamy stronę przez puszczenie psa przodem - czyli kiedy jesteśmy ZA nim. Przydatne w przypadku szybkich psów, kiedy gdzieś nie zdążymy dobiec - w przypadku słabiej zmotywowanych raczej się nie sprawdza, bo zwykle je zwalnia.

INNE UŻYTECZNE POJĘCIA

Przechodzimy do najtrudniejszych pojęć, czyli takich, których nie znajdziemy w regulaminie i które stanowią taki agilitowy żargon :P

AWC - Agility World Championship, Mistrzostwa Świata Agility organizowane przez FCI (w Polsce również używa się skrótu MŚA)

Ciasny skręt/cik -  pies nie skacze na wprost przez hopkę, ale już podczas skoku skręca swoje ciało w prawo lub w lewo, okrążając jeden z boczków. Ciasne skręty pozwalają psom na bycie szybszym, ponieważ znacząco skracają drogę psa.

W filmiku z obozu, na którym byliśmy w zeszłym roku są moje pieski robiące ciasne zakręty. Syriusz - około 0:20, Misha - około 1:14

 

EO - European Open, Otwarte Mistrzostwa Europy - organizowane niezależnie od FCI

Flyers - błędne pokonanie huśtawki - kiedy pies zeskoczy z deski zanim huśtawka opadnie i dotknie ziemi. Traktowane jest jako błąd (5pkt karnych).

Klasyfikacja łączna - na niektórych zawodach nagradzana jest klasyfikacja z dwóch przebiegów open (jumping i agility). Wyniki po prostu sumuje się ze sobą i porównuje (np. jeśli ktoś w pierwszym biegu miał 5 pkt karnych i w drugim również 5pkt, to w klasyfikacji łącznej ma 10pkt karnych). Mają w niej szanse psiaki, które biegają bardzo równo i potrafią ukończyć dwa biegi na czysto.

Minus zero - klasa na treningowych zawodach agility przeznaczona dla psów bardzo początkujących. Krótki, prosty torek składający się z hopek i tuneli. Często można wybrać, na jakiej wysokości umieszczone są tyczki, co pozwala startować z młodymi psami lub takimi, które z jakiegoś powodu nie mogą skakać regulaminowych wysokości.

Out - pokonanie hopki od tyłu (kiedy pies nie biegnie na przeszkodę na wprost, a musi obiec boczek i skoczyć od drugiej strony).

Out S-kowy - podobnie jak w zwykłym oucie - pies skacze hopkę od tyłu, ale jednocześnie wygina swoje ciało w kształt litery S.

Serpentyna - sekwencja hopek, w której pies porusza się po literze s. Normalny skok -> out -> normalny skok.

Skryba - osoba z obsługi ringu, która notuje błędy, odmowy i dyskwalifikacje pokazane przez sędziego.

Smyczowy - osoba z obsługi ringu na zawodach. Kiedy startującemu psu przewodnik zdejmuje obrożę i smycz i zostawia na starcie, smyczowy zabiera je i przenosi na metę.

 Zapoznanie z torem (nauka toru) - na zawodach przed rozpoczęciem startów w każdej klasie ma miejsce zapoznanie z torem. Podczas niego przewodnicy uczą się przebiegu toru na pamięć. Zapoznanie odbywa się bez psów i trwa zwykle 8-10 minut.

 AGILITY W JĘZYKU CZESKIM

Na koniec bonus - Polscy zawodnicy agility nie rzadko startują u naszych sąsiadów, gdzie zawodów jest zdecydowanie więcej (polecam sprawdzać KACR jeśli jestesteście zainteresowani). Warto by było wiedzieć, jak nazywają się po ichniemu niektóre terminy :)

Cislo - numer (np. startowy)

Prezence - rejestracja

Prohlidka - zapoznanie z torem

Vysledka - Wyniki

 Mam nadzieję, że mały słowniczek nieco ułatwił Wam zrozumienie agility :) nie jest on jednak formą zamkniętą, zapewne będzie uzupełniany, jeśli macie swoje propozycje na hasła - zachęcam do pisania komentarzy :)

13:21, shetanka
Link Komentarze (1) »